Sas en werk

Om te beginnen: het komende half jaar zit ik full-time bij de farmacologie. Een afdeling weggestopt bijna op de bovenste verdieping van het research deel van Sick Kids. In een hoek zitten ongeveer 10 kamers, waar de afdeling uit bestaat. Een verdieping hoger zijn nog een paar kamers, verguisd vanwege het ontbreken van ramen, geroemd vanwege de grote mate van privacy. Op de afdeling zitten de 4 stafleden (kinder)artsen-klinisch farmacologen, 10 fellows (op 4 kamers), ondersteunend personeel, wat studenten en de dames van Motherisk.

Motherisk
Hier werken farmacologen, apothekers, basisartsen en AIOs. Zij bemannen de telefoonlijnen van Motherisk waar vrouwen, artsen, etc naar toe bellen met vragen over geneesmiddelen tijdens zwangerschap en borstvoeding. Ze hebben ook lijnen voor misselijkheid en alcohol- en drugsmisbruik tijdens de zwangerschap. De misselijkheidslijn wordt overigens betaald door de fabrikant van een geneesmiddel tegen misselijkheid tijdens zwangerschap (ahum). Tijdens het bellen zoeken ze alle info op internet of in hun eigen (papieren!) database. Als de counsellors (de mensen die de telefoon beantwoorden) er niet uitkomen verbinden ze door naar de fellow of maken een afspraak op de poli. Gezien de grote hoeveelheid telefoontjes (bijna 8 mensen nemen fulltime de telefoon op) is dat laatste aantal (10/wk) erg weinig. Ook kunnen vrouwen zelf vragen om een afspraak ook al is de vraag simpel. De poli patienten worden verdeeld over alle fellows, dus meestal heb je er 1 of 2. Tot nu toe heb ik alleen maar meegekeken. En zagen we een vrouw met ziekte van Crohn die azathioprine gebruikte, een vrouw die antidepressiva slikte, en een vrouw die lang geleden epilepsie had en niet durfde te stoppen met haar medicijnen. We zoeken dan uit hoe groot het risico is op aangeboren afwijkingen in vergelijking tot normale vrouwen (dat is 1-3%). Tot mijn verrassing is die kans bij veel geneesmiddelen niet eens zo veel hoger. Daarnaast kijken we of het veilig is om borstvoeding te geven en zo nodig adviseren we een alternatief medicijn, wat de vrouw natuurlijk in overleg met haar eigen arts moet veranderen.

Foto uit de begin jaren van de Hospital for Sick children...Daarbij is het ook schokkend te horen dat de wachtlijsten hier mogelijk veel langer zijn dan in Nederland. Een vrouw moest een jaar wachten om een afspraak te krijgen in de stad waar ze woont (1 ½ uur van Toronto) bij een specialist. Dat schiet lekker op als je dan ook nog een paar maanden nodig hebt om te kijken wat er gebeurt als je van medicijn verandert of zelfs stopt.
Vaak zijn de ziektes erger voor de baby dan het geneesmiddel er tegen. Bv als de Crohn niet goed onder controle is, kan de baby voeding tekort krijgen en dat bevordert de groeit ook niet echt.
Er wordt veel tijd gestoken in het geruststellen van de moeder en haar goed uitleggen dat ze niet alleen naar de schade van het middel moet kijken, maar ook naar wat er met het kind gebeurt als ze niets slikt.
Wat er ook bij de fellow komt zijn blootstellingen aan chemicalien, b.v. een vrouw die bij een scheepswerf werkt. Welke stoffen kan zij binnenkrijgen en hoe schadelijk is het. Hier is, tot mijn verbazing, al helemaal weinig over bekend en vaak kunnen we weinig goede adviezen geven. Dus is het dan meer zaak van vrouw en baas om ander werk te regelen, wat lastig is als ze geen bewijs heeft dat het haar baby schaadt. Alles bij elkaar is deze manier van voorlichten wel interessant, want ook in Nederland komen er steeds meer initiativen om vrouwen juist voor hun zwangerschap te zien om ze beter voor te kunnen lichten over mogelijke risico’s van de zwangerschap. Maar dat is wel breder en gaat niet alleen maar over geneesmiddelen.

Dus behalve die ene patient per week op de poli, word ik geacht 1x in de 10 weken 1 week overdag dienst te doen voor de motherisk kliniek. Daarnaast is er 2 uur per week tijd voor casusbesprekingen en onderzoek op het gebied van Motherisk. Een van de AIOs gaat kijken bv. naar een bepaalde stof in haar van de baby die je kunt vinden als de moeder tijdens de zwangerschap alcohol heeft gedronken. Een andere AIO doet hetzelfde met meconium (eerste ontlasting van een baby). Verder doen ze heel veel status onderzoek en/of bellen ze later met de moeders om te vragen hoe de zwangerschap is afgelopen.

Erg leerzaam zijn de artikelen die het hoofd van de afdeling krijgt om te beoordelen voor acceptatie in een tijdschrift en die hij verdeelt onder de fellows. Ze worden door de fellow gepresenteerd en daarna in de groep besproken, zodat er een gedegen advies naar het tijdschrift kan gaan of het artikel geaccepteerd moet worden of niet. Tot nu toe alleen maar matige papers van enkele case-reports of retrospectieve studies langs zien komen, en weer, alleen maar zwangerschap en bortsvoeding.

En verder…
Maar voor die zwangere vrouwen is deze kinderarts natuurlijk niet helemaal naar Canada gekomen. Naast de Motherisk is er ook de klinische farmacologie en de toxicologie. Elke week heeft een fellow 24×7 uur oproepdienst voor de farmacologie (medicijnen) en de toxicologie (vergiftigingen). Ook hier doet eerst een counsellor (vergiftigingen telefoon) de makkelijke vragen en verbindt alleen door bij lastige problemen. De ernstigste vergiftigingen die ik langs heb horen komen gingen over XTC. (met uiteraard ook gebruik van marihuana, ephedrine en alcohol) En dan maar zeggen dat het in Nederland zo makkelijk is om aan drugs te komen!

Hier kan binnen enkele uren een volledige toxicologie screening gedaan worden, zodat je meteen weet wat het kind in kwestie gebruikt heeft. Vooral handig als het volledig onduidelijk is. Ook van deze dienst heb ik er 1week per 10 weken, dus dat is prima te behappen. De toxicologie bespreking en de farmacokinetiekcursus zijn stil gezet ivm de zomer. Dat is wel jammer, want dat lijkt me juist het leerzaamst.

En verder vraag je ja af, naast al die besprekingen, wat doet ze dan de hele dag, tja….

Na het ochtend internet rondje: e-mail lezen (werk, prive) en terugschrijven, het NL nieuws en (even) huizen zoeken, is het tijd voor het voorbereiden van mijn onderzoeksprotocol voor de medische ethische commissie. Dat papieren monster krijgt langzaam gestalte. Het gaat allemaal een stuk langzamer dan thuis, internet verbindingen die het niet doen zoals ik wil, fancy vingerprint beveiligde USB sticks die niet mogen praten met mijn Sick Kidscomputer (HEEL ERG BEVEILIGD door SickKids!, maar mijn eigen laptop kan ik wel gewoon aan het netwerk hangen…. UH?), mensen die ik niet ken maar wel nodig heb, hoe leg je in begrijpelijk engels, op papier, uit aan een kind hoe de studie in elkaar zit, etc, etc.

Vandaag heb ik het onderzoeksvoorstel gepresenteerd aan de afdeling. Zij moeten er eerst een positief oordeel over vellen voor het naar de medisch ethisch commissie kan. De presentatie ging goed, maar de discussie was pittig. En dat was natuurlijk de reden dat ik in Toronto zit. Ik wilde in een groep werken met een brede expertise op mijn vakgebied. Nou die is er dus wel. Niet heel precies op mijn gebied, maar toch genoeg om lastige vragen te stellen en de valkuilen uit de studie te halen. Gelukkig was Gidi (mijn supervisor) er om te helpen waar nodig. Uiteindelijk heb ik een positief oordeel en als ik het protocol aanpas ook een ‘excellent’ score voor het protocol (een 4,1 op schaal 5). Wat Sas natuurlijk wel aardig vindt, maar die had natuurlijk graag minstens een 4,5 willen halen (outstanding)… J

En de fellowcollega’s? die zijn prima. Het is wel even wat anders dan de overwegend vrouwelijke dertigers in het Sophia. We hebben een 50/50 m/v verdeling met wat stille vrouwen en gezellige mannen. De kerels drinken samen koffie in het Food Court (tja, een kinderziekenhuis met een burger king en een donuts winkel geeft je te denken….), de vrouwen opereren wat solistischer, wat grotendeels te maken heeft me hun taalbarriere, denk ik. Stuk voor stuk is iedereen erg aardig en komen ze om de beurt hun hulp aan me aanbieden. De sfeer is erg ontspannen, maar er lijkt wel gewerkt te worden De bazen hebben in het in ieder geval erg druk.

De IC heb ik nog niet echt gezien, het zijn gescheiden werelden, maar dat komt wel goed als we met de studie gaan beginnen.

Voor de professionals en andere geïnteresseerden, de link naar Motherisk: link